De rechtbank Gelderland, locatie Arnhem heeft uitspraak gedaan in de zaak van drie verdachten van poging tot afpersing van een fruitbedrijf.
De eigenaar van het bedrijf werd via sms bedreigd met aanslagen als hij geen groot geldbedrag zou betalen. De rechtbank spreekt een 31-jarige man vrij. Hij zou een bitcoinadres aan de afperser(s) hebben verstrekt waarop het slachtoffer als onderdeel van de afpersing bitcoins had moeten storten. De rechtbank vindt niet bewezen dat deze man het bitcoinadres aan de afperser(s) heeft verstrekt en ook niet dat hij wist of had moeten vermoeden dat dat bitcoinadres voor een crimineel doel zou worden gebruikt.
RECHTBANK GELDERLAND
Team strafrecht
Zittingsplaats Arnhem
Parketnummer: 05/881008-19
Datum uitspraak : 20 januari 2021
Tegenspraak
vonnis van de meervoudige kamer
in de zaak van
de officier van justitie
tegen
[verdachte] ,
geboren op [geboortedag] 1989 in [geboorteplaats] ,
wonende aan de [adres] ,
op dit moment gedetineerd in de P.I. Dordrecht in Dordrecht.
Raadsman: mr. Y. Bouchikhi, advocaat in Utrecht.
Dit vonnis is gewezen naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting van 22 januari 2020, 8 april 2020, 10 december 2020 en 6 januari 2021.
1De inhoud van de tenlastelegging
Aan verdachte is na toewijzing van een vordering tot nadere omschrijving van de tenlastelegging - kort gezegd - ten laste gelegd dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan een poging tot afpersing van [aangever 1] / [aangever 2] / [bedrijf] door twee of meer verenigde personen gepleegd, dan wel medeplichtigheid hieraan, althans een geldbedrag heeft gepoogd te helen.
De tekst van de tenlastelegging is opgenomen in de bij dit vonnis behorende bijlage.
2De standpunten
De officier van justitie heeft zich op het standpunt gesteld dat het primair tenlastegelegde (het medeplegen van een poging tot afpersing) wettig en overtuigend kan worden bewezen. Naar de mening van de officier van justitie was verdachte de cruciale schakel tussen de eigenaar van het bitcoinadres en het uiteindelijke criminele doel waarvoor het bitcoinadres is gebruikt. Ook was hij de man die in de gaten hield of er langs die weg was betaald en droeg hij daarmee actief bij aan het plan tot afpersing van [naam broers] . De officier van justitie heeft, vanwege de ernstige inbreuk die is gemaakt op de persoonlijke levenssfeer van [naam broers] , zijn familie en medewerkers van het bedrijf, een gevangenisstraf van 18 maanden geëist met aftrek van die tijd in verzekering en voorlopige hechtenis doorgebracht.
De verdediging heeft voor integrale vrijspraak gepleit, nu verdachtes betrokkenheid bij het feit niet kan worden bewezen. Daartoe is - kort samengevat - aangevoerd dat het dubbel opzet ontbreekt.
3Overwegingen ten aanzien van het bewijs
Niet ter discussie staat dat één of meer personen hebben geprobeerd de broers [naam broers] en/of hun bedrijf ( [bedrijf] ) af te persen. Er zijn diverse sms-berichten verstuurd naar [naam broers] met zeer ernstige, aan hem of zijn familie dan wel werknemers gerichte dreigementen als niet een fors geldbedrag zou worden betaald. Een geldtransactie van
€ 150.000,- op 29 /30 mei 2019 is mislukt, waarna aan [naam broers] per sms-berichten een bitcoin-adres is verstrekt waarop de betalingen vervolgens zouden moeten plaatsvinden en waarin is meegedeeld dat bij gebreke van betalingen ernstig geweld zou worden toegepast. De rechtbank is echter met de verdediging van oordeel dat het dossier onvoldoende wettig en overtuigend bewijs bevat voor de betrokkenheid van verdachte bij dit feit in welke tenlastegelegde vorm dan ook.
De rechtbank stelt op grond van het dossier vast dat verdachte op 2 juni 2019 - op eigen verzoek - een bitcoinadres van [naam] heeft ontvangen. Dit bitcoinadres is een dag later, op 3 juni 2019, door de afperser(s) aan [naam broers] verstrekt met de mededeling dat daarop het geld in bitcoins moet worden betaald. De officier van justitie gaat er van uit dat verdachte als schakel fungeerde en het bitcoinadres op 2 juni 2019 aan medeverdachte [medeverdachte] heeft verstrekt. De betrokkenheid van verdachte leidt de officier van justitie hoofdzakelijk af uit app-gesprekken tussen hem en [medeverdachte] in de periode van 1 juni tot en met 3 juni 2019, die volgens de officier van justitie naadloos zouden kunnen passen bij het gebruik en verstrekken van het bitcoinadres. Dat standpunt is echter gebaseerd op niet met bescheiden onderbouwde aannames en veronderstellingen die overigens door verdachte worden ontkend. Ook doet zich hier niet de situatie voor dat er zoveel belastend bewijs is dat van verdachte gevergd kan worden tekst en uitleg te geven teneinde dat bewijs te ontkrachten, nog daargelaten dat het achterwege blijven van zo’n ontlastende verklaring op zichzelf geen bewijs oplevert. De inhoud van de gesprekken op tussen 1 en 3 juni 2019 met [medeverdachte] zouden immers ook goed kunnen passen bij de handel in verdovende middelen zoals door verdachte wordt verklaard. Naar dit scenario is geen verder onderzoek gedaan.
Verder kan uit de inhoud van de gesprekken op 2 juni 2019 slechts worden afgeleid dat verdachte en [medeverdachte] elkaar hebben willen ontmoeten die dag. Of het daadwerkelijk tot een ontmoeting is gekomen, is op grond van het dossier niet vast te stellen en evenmin dat deze ontmoeting zou zijn bedoeld voor het doorgeven van het bitcoinadres. En voor zover de rechtbank deze redenering al zou volgen, dan nog kan uit het dossier niet worden afgeleid dat verdachte op dat moment wist of had moeten vermoeden dat het bitcoinadres voor een crimineel doel, te weten de afpersing van [naam broers] , zou worden gebruikt. De rechtbank is dan ook van oordeel dat er geen wettig en overtuigend bewijs voorhanden is voor de betrokkenheid van verdachte bij de tenlastegelegde feiten. Het is niet vast te stellen dat verdachte degene is geweest die het bitcoinadres aan de afperser(s) heeft verstrekt en als dat al zo was, dan blijkt uit geen enkel bewijsmiddel dat verdachte op de hoogte was van het criminele doel waarvoor dit bitcoinadres uiteindelijk is aangewend.
Dit betekent dat de rechtbank het feit zoals tenlastegelegd (zowel primair, als subsidiair en meer subsidiair) onvoldoende wettig en overtuigend bewezen acht en verdachte hiervan zal vrijspreken.
4De beslissing
De rechtbank:
spreekt verdachte vrij van het tenlastegelegde;
heft op het - geschorste - bevel tot voorlopige hechtenis.
Dit vonnis is gewezen door mr. Y.H.M. Marijs (voorzitter), mr. F.J.H. Hovens en mr. S.H. Keijzer, rechters, in tegenwoordigheid van mr. L.H.M. van Keulen en C. van Dam, MSc., griffiers, en uitgesproken ter openbare terechtzitting van deze rechtbank op 20 januari 2021.
BIJLAGE
De volledige tekst van de tenlastelegging
Aan verdachte is, na toewijzing van een vordering tot nadere omschrijving van de tenlastelegging, ten laste gelegd dat:
hij in of omstreeks de periode 26 mei 2019 tot en met 5 juni 2019 op de
openbare weg te Zaltbommel en/of te Hilversum en/of Naarden en/of Duivendrecht en/of Laren en/of Muiderberg en/of Amsterdam en/of Diemen en/of Utrecht en/of Bussum en/of Pijnacker en/of Houten en/of Vianen en/of elders in Nederland, in elk geval in Nederland,
tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,
ter uitvoering van het door verdachte en/of zijn mededader(s) voorgenomen
misdrijf om met het oogmerk om zich en/of een ander wederrechtelijk te
bevoordelen door geweld en/of bedreiging met geweld [aangever 1] en/of [aangever 2] en/of [bedrijf] te dwingen tot de afgifte van een geldbedrag van 1,2 miljoen euro, althans 150.000 euro en/of (ongeveer) 1,5 miljoen euro aan Bitcoins, in ieder geval een (groot) geldbedrag en/of Bitcoins, althans enig goed, dat geheel of ten dele aan die [aangever 1] en/of [aangever 2] en/of [bedrijf] , in elk geval aan (een) ander(en) toebehoorde,
-aan [aangever 1] de volgende sms-berichten heeft gezonden:
op of omstreeks 26 mei 2019:
"BESTE [aangever 1] , BIJ DEZE LATEN WIJ JOU WETEN DAT WE JOU EN BEN PERSOONLIJK AANSPRAKELIJK STELLEN VOOR HET VERLIES VAN ONZE HANDEL. JULLIE KRIJGEN EEN BOETE VAN 1,2 MILJOEN EURO. WIJ WETEN INMIDDELS VEEL OVER JULLIE FAMILIE. JE KRIJGT 3 DAGEN DE TIJD OM TE BESLISSEN. ALS ER NIET BETAALD WORDT ZULLEN WIJ
OP KORTE TERMIJN EEN WILLEKEURIGE MEDEWERKER VAN [bedrijf]
LIQUIDEREN. NA ELKE AANSLAG VERHOGEN WE DE BOETE MET l50 DUIZEND EURO. INDIEN WIJ MERKEN DAT JE DE POLITIE INLICHT ZULLEN WE DAT MET EXTREEM GEWELD
BEANTWOORDEN. WIJ HEBBEN EEN HELE LANGE ADEM, EN DE POLITIE ZAL JE NIET EEUWIG BEWAKEN. DIT TOESTEL WORDT OM 18.50 VERNIETIGD. WOENSDAGAVOND SMSEN WIJ JOU MET EEN ANDER NR EN DAN KAN JE JULLIE BESLISSING SMSEN"
en/of
op of omstreeks 29 mei 2019 en/of 30 mei 2019:
JE HEBT 18MIN OM PER SMS TE REAGEREN. GA JE BETALEN?
en/of
BETAAL JE?
en/of
MORGEN KRIJG JE VERDERE INSTRUCTIES. DIT TOESTEL WORDT NU VERNIETIGD
en/of
MORGEN BENADER IK JE
en/of
jullie betalen 150 duizend en wij gebruiken eenmalg jullie route voor 900kilo.
hebben we een deal?
en/of
8min dan gaat dit toestel uit
en/of
als je ons naait, zet je het leven van je dochter in, bellen gaat niet
en/of
kom het geld morgen naar [plaats 2] brengen , akkoord?
en/of
morgen, ik stuur een junkie om het te halen
en/of
Je moet wel lang nadenken he
en/of
ik contacteer je rond 22uur dan stuur ik ze naar je toe
en/of
locatie krijg je vanavond, als ze in de val lopen lig ik er niet wakker van,
maar jullie wel,
en/of
rond 23,15 staat er iemand bij de afgesproken plek
en/of
niet praten met die persoon', geld afgeven en weggaan, zij weten niet waar het geld van is
en/of
stuur mij het kenteken
en/of
jij bent niet de persoon die deze auto bracht, wie was dat?
en/of
je hebt een probleem
en/of
er is recherche
en/of
je kent de gevolgen, parkeer voor de ingang van [naam hotel]
en/of
geregeld, ze zijn er met een ruim half uur
en/of
laat ze de auto nu voor [naam hotel] parkeren
en/of
ze gaan je bellen als ze er bijna zijn
en/of
ze kunnen er elk moment zijn
en/of
ze vertrouwen het niet dus gaat niet door vandaag
en/of
doe dat je krijgt een rekeoing waar je op mag storten morgen
en/of
op of omstreeks 1 juni 2019:
dag beste man je hebt het verpest, je gaat 1.5m betalen. je ontvangt maandag een bitcoin adres. dan heb je 3dagen om de eerste 20 bitcoins te betalen. Om
en/of
dat ik me altijd aan me woord hou zal ik je straffen voor je kunstje in
[plaats 1] . we hebben een leuke medewerker uitgekozen . ik hoop voor je dat het b
en/of
fijn weekend alvast
en/of
op of omstreeks 2 juni 2019:
Dit is je laatste kans en je hebt precies 10min om te reageren dan verdwijnt
dit toestel in de sloot. Betaal je morgen de bitcoins ja of nee?
en/of
Je ontvangt morgen sowieso het bitcoin reknr wij stoppen onze aanslagen pas als de eerste 20 bitcoins ontvangen zijn
en/of
op of omstreeks 3 juni 2019:
Neem De Code Exact Over Inclusief Hoofdletters Die Je In Het
Volgende Smsje Krijgt
en/of
[rekeningnummer]
en/of
Ik Dump zo Dit Toestel. Zorg Dat Ik Uiterlijk Woensdag 20bitcoin Heb In Dat Account
en/of
We Nemen Vanaf Nu Ook Geen Contact Meer Op Totdat Je De Eerste Betaling Gedaan Hebt, Na Woensdag Krijg Je De eerste Aanslag Als Er Niet Betaald Is
en/of
- ( ten behoeve van de transactie/het betalen van Bitcoins en/of een geldbedrag) voornoemd Bitcoinadres en/of een met dat Bitcoinadres corresponderende QR-code heeft geregeld en/of (vervolgens) heeft verstrekt aan (een) medeverdachte(n),
terwijl de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet is voltooid;
althans, indien het vorenstaande niet tot een veroordeling leidt:
[medeverdachte] en/of een of meer onbekend gebleven perso(o)n(en) in of omstreeks de periode 26 mei 2019 tot en met 5 juni 2019 op de openbare weg te Zaltbommel en/of te Hilversum en/of Naarden en/of Duivendrecht en/of Laren en/of Muiderberg en/of Amsterdam en/of Diemen en/of Utrecht en/of Bussum en/of elders in Nederland, in elk geval in Nederland, met elkaar, althans één van hen,
ter uitvoering van het door hen/hem/haar voorgenomen misdrijf om met het
oogmerk om zich en/of een ander wederrechtelijk te bevoordelen door geweld en/of bedreiging met geweld [aangever 1] en/of [aangever 2] en/of [bedrijf] te dwingen tot de afgifte van een geldbedrag van 1,2 miljoen euro, althans 150.000 euro en/of (ongeveer) 1,5 miljoen euro aan Bitcoins, in ieder geval een (groot) geldbedrag en/of Bitcoins, althans enig goed, dat geheel of ten dele aan die [aangever 1] en/of [aangever 2] en/of [bedrijf] , in elk geval aan (een) ander(en) toebehoorde,
-aan [aangever 1] de volgende sms-berichten heeft/hebben gezonden:
op of omstreeks 26 mei 2019:
"BESTE [aangever 1] , BIJ DEZE LATEN WIJ JOU WETEN DAT WE JOU EN BEN PERSOONLIJK AANSPRAKELIJK STELLEN VOOR HET VERLIES VAN ONZE HANDEL. JULLIE KRIJGEN EEN BOETE VAN 1,2 MILJOEN EURO. WIJ WETEN INMIDDELS VEEL OVER JULLIE FAMILIE. JE KRIJGT 3 DAGEN DE TIJD OM TE BESLISSEN. ALS ER NIET BETAALD WORDT ZULLEN WIJ
OP KORTE TERMIJN EEN WILLEKEURIGE MEDEWERKER VAN [bedrijf] LIQUIDEREN. NA ELKE AANSLAG VERHOGEN WE DE BOETE MET l50DUIZEND EURO. INDIEN WIJ MERKEN DAT JE DE POLITIE INLICHT ZULLEN WE DAT MET EXTREEM GEWELD BEANTWOORDEN. WIJ HEBBEN EEN HELE LANGE ADEM, EN DE POLITIE ZAL JE NIET EEUWIG BEWAKEN. DIT TOESTEL WORDT OM 18.50 VERNIETIGD. WOENSDAGAVOND SMSEN WIJ JOU MET EEN ANDER NR EN DAN KAN JE JULLIE BESLISSING SMSEN"
en/of
op of omstreeks 29 mei 2019 en/of 30 mei 2019:
JE HEBT 18MIN OM PER SMS TE REAGEREN. GA JE BETALEN?
en/of
BETAAL JE?
en/of
MORGEN KRIJG JE VERDERE INSTRUCTIES. DIT TOESTEL WORDT NU VERNIETIGD
en/of
MORGEN BENADER IK JE
en/of
jullie betalen 150 duizend en wij gebruiken eenmalg jullie route voor 900kilo.
hebben we een deal?
en/of
8min dan gaat dit toestel uit
en/of
als je ons naait, zet je het leven van je dochter in, bellen gaat niet
en/of
kom het geld morgen naar [plaats 2] brengen , akkoord?
en/of
morgen, ik stuur een junkie om het te halen
en/of
Je moet wel lang nadenken he
en/of
ik contacteer je rond 22uur dan stuur ik ze naar je toe
en/of
locatie krijg je vanavond, als ze in de val lopen lig ik er niet wakker van,
maar jullie wel,
en/of
rond 23,15 staat er iemand bij de afgesproken plek
en/of
niet praten met die persoon', geld afgeven en weggaan, zij weten niet waar het
geld van is
en/of
stuur mij het kenteken
en/of
jij bent niet de persoon die deze auto bracht, wie was dat?
en/of
je hebt een probleem
en/of
er is recherche
en/of
je kent de gevolgen, parkeer voor de ingang van [naam hotel]
en/of
geregeld, ze zijn er met een ruim half uur
en/of
laat ze de auto nu voor [naam hotel] parkeren
en/of
ze gaan je bellen als ze er bijna zijn
en/of
ze kunnen er elk moment zijn
en/of
ze vertrouwen het niet dus gaat niet door vandaag
en/of
doe dat je krijgt een rekeoing waar je op mag storten morgen
en/of
op of omstreeks 1 juni 2019:
dag beste man je hebt het verpest, je gaat 1.5m betalen. je ontvangt maandag een bitcoin adres. dan heb je 3dagen om de eerste 20 bitcoins te betalen. Om
en/of
dat ik me altijd aan me woord hou zal ik je straffen voor je kunstje in
[plaats 1] . we hebben een leuke medewerker uitgekozen . ik hoop voor je dat het b
en/of
fijn weekend alvast
en/of
op of omstreeks 2 juni 2019:
Dit is je laatste kans en je hebt precies 10min om te reageren dan verdwijnt
dit toestel in de sloot. Betaal je morgen de bitcoins ja of nee?
en/of
Je ontvangt morgen sowieso het bitcoin reknr wij stoppen onze aanslagen pas als de eerste 20 bitcoins ontvangen zijn
en/of
op of omstreeks 3 juni 2019:
Neem De Code Exact Over Inclusief Hoofdletters Die Je In Het Volgende Smsje Krijgt
en/of
[rekeningnummer]
en/of
Ik Dump zo Dit Toestel. Zorg Dat Ik Uiterlijk Woensdag 20bitcoin Heb In Dat Account
en/of
We Nemen Vanaf Nu Ook Geen Contact Meer Op Totdat Je De Eerste Betaling Gedaan Hebt, Na Woensdag Krijg Je De eerste Aanslag Als Er Niet Betaald Is
terwijl de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet is voltooid;
tot en/of bij het plegen van welk(e) misdrijf/misdrijven verdachte in of
omstreeks de periode 26 mei 2019 tot en met 2 juni 2019 te Pijnacker en/of Hilversum en/of Vianen en/of Houten en/of elders in Nederland, in ieder geval in Nederland, meermalen, althans eenmaal (telkens) opzettelijk gelegenheid en/of middelen en/of inlichtingen heeft verschaft en/of opzettelijk behulpzaam is geweest, door tezamen en in vereniging met (een) ander(en), althans alleen
- ( ten behoeve van de transactie/het betalen van Bitcoins en/of een geldbedrag) voornoemd Bitcoinadres en/of een met dat Bitcoinadres corresponderende QR-code te regelen en/of (vervolgens) te verstrekken aan [medeverdachte] en/of (een) medeverdachte(n);
meer subsidiair:
hij in of omstreeks de periode 26 mei 2019 tot en met 2 juni 2019, te Pijnacker en/of Hilversum en/of Vianen en/of Houten en/of elders in Nederland, in elk geval in Nederland,
tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen,
ter uitvoering van het door verdachte en/of zijn mededader(s) voorgenomen
misdrijf om geldbedrag van 1,2 miljoen euro, althans 150.000 euro en/of (ongeveer) 1,5 miljoen euro aan Bitcoins, in ieder geval een (groot) geldbedrag en/of Bitcoins, te verwerven, voorhanden te hebben en/of over te dragen, van welk geldbedrag en/of van welke Bitcoins hij en zijn mededader(s) op dat moment wist/wisten, althans redelijkerwijs had(den) moeten vermoeden dat het (een) door misdrijf verkregen goed(eren) betrof(fen),
- ( ten behoeve van de transactie/het betalen van Bitcoins en/of een geldbedrag) een Bitcoinadres en/of een met dat Bitcoinadres corresponderende QR-code heeft geregeld en/of (vervolgens) heeft verstrekt aan (een) medeverdachte(n),
terwijl de uitvoering van dat voorgenomen misdrijf niet is voltooid.